សួស្ដីលោកអ្នក នាងខ្ញុំគឺជាមេធាវីស្ដ្រី Wei Tseng (曾雋崴) នៅតៃវ៉ាន់។
ថ្ងៃនេះនាងខ្ញុំចង់និយាយជាមួយលោកអ្នកអំពីប្រាក់ឈប់ការងារតាមច្បាប់ (資遣費) នៃតៃវ៉ាន់ ដែលខុសពីប្រាក់ដែលមានឈ្មោះស្រដៀងគ្នាក្នុងច្បាប់នៃដែនសមត្ថកិច្ចផ្សេង និងមានលក្ខខណ្ឌជាក់លាក់ដូចនឹងពន្យល់ខាងក្រោម។
លោកអ្នកមួយចំនួនប្រហែលជាដឹងរឿងនេះរួចហើយ។
បើប្រៀបធៀបនឹងដែនសមត្ថកិច្ចខ្លះ (កូរ៉េជាឧទាហរណ៍) នៅប្រទេសនោះ កាលនិយោជិតចាកចេញពីការងារ ក្រុមហ៊ុនតាមធម្មតាមានកាតព្វកិច្ចបង់ប្រាក់សងសំណងពេលឈប់ការងារ (退職金)។
ប៉ុន្ដែនៅតៃវ៉ាន់ វិធានខុសពីដែនសមត្ថកិច្ចខ្លះ (កូរ៉េជាឧទាហរណ៍)។
កាតព្វកិច្ចបង់ប្រាក់ឈប់ការងារតាមច្បាប់កើតឡើងតែពេលនិយោជកជាភាគីបញ្ចប់ការងារនិយោជិតប៉ុណ្ណោះ។
បើនិយោជិតលាឈប់ដោយស្ម័គ្រចិត្ដ និយោជកមិនចាំបាច់បង់ប្រាក់ឈប់ការងារតាមច្បាប់ឡើយ។
ទោះយ៉ាងណា បើនិយោជិតប្រព្រឹត្ដអំពើមិនស្របច្បាប់ មានករណីដូចខាងក្រោម។
បំពានបទប្បញ្ញត្ដិការងារ
ឬអវត្ដមានដោយគ្មានហេតុផលសមស្របជាប់គ្នា 3 ថ្ងៃ
និយោជកអាចបណ្ដេញនិយោជិតចេញដោយមិនចាំបាច់បង់ប្រាក់ឈប់ការងារតាមច្បាប់។
នាងខ្ញុំសូមសង្ខេបជាតារាងសាមញ្ញដូចខាងក្រោម។
| ប្រភេទ | ការបញ្ចប់ការងារដោយហេតុសេដ្ឋកិច្ច 資遣 員工(經濟解僱) | ការបណ្ដេញចេញដោយវិន័យ 解僱 員工(懲戒解僱) | ការលាឈប់ដោយស្ម័គ្រចិត្ដរបស់និយោជិត 員工自請離職 |
| អត្ថន័យ | ពេលនិយោជកត្រូវកែសម្រួលកម្លាំងមនុស្សតាមស្ថានភាពអាជីវកម្ម ហេតុនោះកើតក្នុងវិសាលភាពគ្រប់គ្រងអាជីវកម្មរបស់និយោជក មិនមែនជាទំនួលខុសត្រូវរបស់កម្មករទេ។ ដូច្នេះនិយោជកត្រូវគោរពរយៈពេលជូនដំណឹងជាមុន និងមានកាតព្វកិច្ចបង់ប្រាក់ឈប់ការងារតាមច្បាប់ជាដើម ដើម្បីកែតម្រូវគុណវិបត្ដិដែលកម្មករទទួលឱ្យមានតុល្យភាព។ | បើកម្មករប្រព្រឹត្ដអំពើមិនស្របច្បាប់ ឬមិនសមស្រប និយោជកអាចបញ្ចប់កិច្ចសន្យាពលកម្ម (勞動契約) ភ្លាម ដោយមិនចាំបាច់ជូនដំណឹងជាមុន និងមិនចាំបាច់បង់ប្រាក់ឈប់ការងារតាមច្បាប់។ នេះជាផ្នែកមួយនៃអំណាចវិន័យរបស់និយោជក។ | កម្មករមានសេរីភាពបញ្ចប់កិច្ចសន្យាពេលណាក៏បាន ប៉ុន្ដែត្រូវគោរពរយៈពេលជូនដំណឹងជាមុនតាមអាយុការងារ ដើម្បីឱ្យនិយោជករៀបចំការប្រគល់បន្ដការងារ និងរកអ្នកជំនួសបាន។ |
| លក្ខខណ្ឌ | មាន (មាត្រា 11 នៃច្បាប់ស្ដង់ដារពលកម្មតៃវ៉ាន់) | មាន (មាត្រា 12 នៃច្បាប់ស្ដង់ដារពលកម្មតៃវ៉ាន់) | គ្មាន |
| ការជូនដំណឹងជាមុន | ត្រូវមាន | មិនត្រូវមាន | ត្រូវមាន |
| កម្រិតពិបាក | ងាយ | ពិបាក | ងាយ |
| តើក្រុមហ៊ុនត្រូវបង់ប្រាក់ឈប់ការងារតាមច្បាប់ (資遣費) ឬទេ | ត្រូវបង់ | មិនត្រូវបង់ | មិនត្រូវបង់ |
| មាត្រា 11 នៃច្បាប់ស្ដង់ដារពលកម្មតៃវ៉ាន់ (勞動基準法第11條)៖ លើកលែងតែមានករណីណាមួយខាងក្រោម និយោជកមិនអាចបញ្ចប់កិច្ចសន្យាពលកម្មបានឡើយ ទោះបានជូនដំណឹងជាមុនដល់កម្មករហើយក៏ដោយ។ 1. ករណីបិទសកម្មភាព (歇業) ឬផ្ទេរអាជីវកម្ម (轉讓) 2. ករណីខាតបង់ (虧損) ឬរួមតូចអាជីវកម្ម (業務緊縮) 3. ករណីហេតុផលមិនអាចទប់ទល់បាន ធ្វើឱ្យត្រូវផ្អាកប្រតិបត្ដិការ 1 ខែឡើងទៅ 4. ករណីលក្ខណៈអាជីវកម្មប្ដូរ រហូតត្រូវកាត់បន្ថយកម្លាំងមនុស្ស ហើយមិនអាចរៀបចំនិយោជិតដែលត្រូវបញ្ចប់ការងារទៅមុខងារសមស្របផ្សេងបាន 5. ករណីកម្មករណាម្នាក់មិនអាចបំពេញការងារដែលមុខងារនោះត្រូវការបានពិត | មាត្រា 12 នៃច្បាប់ស្ដង់ដារពលកម្មតៃវ៉ាន់ (勞動基準法第12條)៖ និយោជកអាចបណ្ដេញកម្មករចេញដោយមិនចាំបាច់ជូនដំណឹងជាមុន បើកម្មករស្ថិតក្នុងករណីណាមួយខាងក្រោម។ 1. អ្នកដែលផ្ដល់ព័ត៌មានមិនពិតពេលចុះកិច្ចសន្យាពលកម្ម ធ្វើឱ្យនិយោជកយល់ច្រឡំ រហូតអាចបង្កការខូចខាតដល់អាជីវកម្ម 2. អ្នកដែលប្រើហិង្សា ឬប្រមាថយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរចំពោះនិយោជក គ្រួសារនិយោជក តំណាងនិយោជក ឬសហការីផ្សេង 3. អ្នកដែលត្រូវសាលក្រមដាក់ពន្ធនាគារមានកំណត់ឬធ្ងន់ជាងនេះដែលមានប្រសិទ្ធភាពហើយ ដោយមិនបានទទួលការព្យួរទោស (緩刑) និងមិនបានអនុញ្ញាតឱ្យប្ដូរទោសជាពិន័យព្រហ្មទណ្ឌ (易科罰金) 4. អ្នកដែលបំពានកិច្ចសន្យាពលកម្ម ឬបទប្បញ្ញត្ដិការងារ (工作規則) យ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរ 5. អ្នកដែលចេតនាធ្វើឱ្យគ្រឿងចក្រ ឧបករណ៍ វត្ថុធាតុដើម ផលិតផល ឬវត្ថុផ្សេងរបស់និយោជកខូចខាតឬអស់ឥតប្រយោជន៍ ឬចេតនាបញ្ចេញអាថ៌កំបាំងបច្ចេកទេសនិងអាជីវកម្មរបស់និយោជក រហូតនិយោជកទទួលការខូចខាត 6. អំពើអវត្ដមានដោយគ្មានហេតុផលសមស្របជាប់គ្នា 3 ថ្ងៃ ឬអវត្ដមានដោយគ្មានហេតុផលសមស្រប 6 ថ្ងៃឡើងទៅក្នុងមួយខែ |
នៅតៃវ៉ាន់ រាល់ពេលអាយុការងាររបស់និយោជិតគ្រប់ 1 ឆ្នាំ និយោជកត្រូវបង់ប្រាក់ឈ្នួលមធ្យម 0.5 ខែជាប្រាក់ឈប់ការងារតាមច្បាប់។ (ដែនកំណត់មិនលើសប្រាក់ឈ្នួល 6 ខែ) រូបមន្ដនេះអនុវត្ដចំពោះអាយុការងារដែលស្ថិតក្រោមមាត្រា 12 នៃច្បាប់ប្រាក់ចូលនិវត្ដន៍ពលករ (勞工退休金條例)។ ចំណែកអាយុការងារដែលស្ថិតក្រោមមាត្រា 17 នៃច្បាប់ស្ដង់ដារពលកម្ម (勞動基準法) ទទួលប្រាក់ឈ្នួលមធ្យម 1 ខែក្នុង 1 ឆ្នាំពេញ ដោយគ្មានដែនកំណត់។
បើនិយោជិតមានប្រាក់ឈ្នួលខ្ពស់ និងមានអាយុការងារគួរសម
ចំនួនប្រាក់ឈប់ការងារតាមច្បាប់ក៏ធំតាមនោះដែរ។
ពេលនោះ ក្រុមហ៊ុនតៃវ៉ាន់ខ្លះដែលមិនស្មោះត្រង់ ចង់ចៀសវាងបង់ប្រាក់ឈប់ការងារតាមច្បាប់ចំនួនធំ។
ក្រុមហ៊ុនទាំងនោះបានប្រើមធ្យោបាយច្រើនយ៉ាង។
គោលបំណងគឺធ្វើឱ្យនិយោជិតលាឈប់ដោយស្ម័គ្រចិត្ដ។
និយោជិតត្រូវប្រុងប្រយ័ត្ន។
កុំឱ្យចូលទៅតាមចេតនារបស់ក្រុមហ៊ុន។
នាងខ្ញុំសូមនិយាយអំពីសំណុំរឿងមួយដែលនាងខ្ញុំធ្លាប់ទទួលបន្ទុក។
មានក្រុមហ៊ុន A ដែលមានឈ្មោះល្បី និងមានសាខាទូទាំងតៃវ៉ាន់។
ដោយហេតុខ្លះ អ្នកគ្រប់គ្រងត្រូវបានប្ដូរ។
ហើយពេលអ្នកគ្រប់គ្រងថ្មីចូលកាន់តំណែងភ្លាម
ដើម្បីកាត់បន្ថយថ្លៃកម្លាំងមនុស្សរបស់ក្រុមហ៊ុន
អ្នកគ្រប់គ្រងបានចាប់ផ្ដើមហៅនិយោជិតដែលមានប្រាក់ឈ្នួលខ្ពស់ និងអាយុការងារវែង ចូលជួបម្នាក់ម្ដងៗ។
នៅពេលនោះ អតិថិជនរបស់នាងខ្ញុំគឺលោក B ជានិយោជិតដែលធ្វើការនៅក្រុមហ៊ុន A ជាង 10 ឆ្នាំ។
លោក B ជាបុគ្គលិកលក់ដែលធ្វើលទ្ធផលខ្ពស់បំផុតក្នុងតំបន់កណ្ដាលនៃតៃវ៉ាន់។
លោក B មានប្រាក់ខែនិងប្រាក់រង្វាន់ខ្ពស់ណាស់។
ក្រុមហ៊ុនបានកំណត់លោក B ជាគោលដៅ។
ថ្ងៃមួយ លោកអ្នកគ្រប់គ្រងជាន់ខ្ពស់នៃក្រុមហ៊ុនបានហៅលោក B ចូលជួប។
អ្នកគ្រប់គ្រងចាប់ផ្ដើមស្ដីបន្ទោសភ្លាមថាលោក B ធ្វើការមិនប្រុងប្រយ័ត្នប៉ុណ្ណា។
អ្នកគ្រប់គ្រងលើកថាក្រុមហ៊ុនកំពុងជួបការលំបាក។
លោក B គួរលះបង់ និងបង្ហាញគំរូ។
អ្នកគ្រប់គ្រងទាមទារឱ្យលោក B ទទួលការបន្ថយប្រាក់ឈ្នួល និងបន្ថយតួនាទី។
បើមិនដូច្នោះទេ ត្រូវចាកចេញពីក្រុមហ៊ុន។
បន្ទាប់មកអ្នកគ្រប់គ្រងបានប្រគល់ក្រដាស A4 ឱ្យលោក B។
អ្នកគ្រប់គ្រងបញ្ជាឱ្យសរសេរខ្លឹមសារថា «ខ្ញុំ (ឈ្មោះ) សុខចិត្ដបន្ថយតួនាទី និងប្រាក់ឈ្នួលដោយស្ម័គ្រចិត្ដ»។
ត្រូវសរសេរចុះលើក្រដាសនោះ។
ក្រុមហ៊ុននឹងយកលិខិតព្រមព្រៀងនេះទៅបង្ហាញនិយោជិតផ្សេងទាំងអស់។
គោលបំណងគឺឱ្យអនុវត្ដតាម។
លោក B ជានិយោជិតដែលធ្វើលទ្ធផលខ្ពស់បំផុតក្នុងតំបន់កណ្ដាល។
លោក B បានបង្កើតចំណូលច្រើនឱ្យក្រុមហ៊ុន។
លោក B ធ្វើការប្រុងប្រយ័ត្នរាល់ថ្ងៃ។
ដូច្នេះមានការមិនពេញចិត្ដខ្លាំងចំពោះការទាមទារដែលមិនសមហេតុផលបែបនេះ។
លោក B បដិសេធមិនសរសេរខ្លឹមសារនោះ។
ទីបំផុតលោកអ្នកគ្រប់គ្រងនៃក្រុមហ៊ុនខឹង និងបញ្ជាឱ្យលោក B ចេញទៅ។
លោក B ចាកចេញដោយអារម្មណ៍គៀបសង្កត់ និងកើតទុក្ខ។
លោក B ចាកពីក្រុមហ៊ុនដែលបានធ្វើការ 10 ឆ្នាំ។
ក្រោយមកលោក B មិនបានចូលធ្វើការទៀតទេ។
ក្រុមហ៊ុនប្រើវិធីដូចគ្នានេះ។
ក្រុមហ៊ុនបានបន្ថយប្រាក់ឈ្នួលរបស់និយោជិតតំណែងខ្ពស់ជាច្រើននាក់។
និយោជិតខ្លះមិនអាចទ្រាំនឹងការប្រព្រឹត្ដបែបនេះបាន។
ដូច្នេះនិយោជិតខ្លះបានលាឈប់ដោយស្ម័គ្រចិត្ដ។
ប៉ុន្ដែបន្ទាប់ពីក្រុមហ៊ុនប្ដូរអ្នកគ្រប់គ្រង
ក្រុមហ៊ុនកំពុងព្យាយាមធ្វើឱ្យនិយោជិតចាកចេញដោយវិធីមិនសមស្រប
លោក B បានដឹងរឿងនោះតាំងពីដើម
ហើយបានរកឃើញថាក្រុមហ៊ុនដាក់ពាណិជ្ជកម្មជ្រើសរើសបុគ្គលិកតាំងពីមុននិយោជិតលាឈប់ទៅហើយ។
ដូច្នេះនៅថ្ងៃដែលលោក B ចូលជួប
គាត់បានថតសំឡេងដំណើរទាំងមូលដោយទូរស័ព្ទដៃ។
រហូតអាចបញ្ជាក់បានថាលោក B មិនបានលាឈប់ដោយស្ម័គ្រចិត្ដឡើយ។
ក្រោយមក លោក B មានតំណាងផ្លូវច្បាប់។
លោក B អាចបង្កើតសិទ្ធិទទួលប្រាក់ឈប់ការងារតាមច្បាប់តាមដែលច្បាប់កំណត់បាន។
ប៉ុន្ដែនិយោជិតផ្សេងដែលបានចាកចេញហើយ មិនមានភស្ដុតាងបែបនោះទេ។
ករណីបែបនេះមានច្រើន។
ដូច្នេះពេលក្រុមហ៊ុនប្រើវិធីមិនសមស្រប
លោកអ្នកត្រូវរក្សាភស្ដុតាង។
បើក្រុមហ៊ុនចាប់កំហុសតូចរបស់លោកអ្នក
កំណត់គោលដៅដែលពិបាកសម្រេច
ដាក់ការទាមទារហួសហេតុ
ឬដាក់លោកអ្នកទៅតួនាទីខុសប្រក្រតី
លោកអ្នកត្រូវរក្សាភស្ដុតាង។
កំណត់ត្រាចូលធ្វើការធម្មតារបស់ខ្លួន
កំណត់ត្រាធ្វើការលើសម៉ោង កំណត់ត្រាលទ្ធផលការងារ
បទប្បញ្ញត្ដិការងាររបស់ក្រុមហ៊ុន កំណត់ត្រាសារអេឡិចត្រូនិកជាមួយសហការីនិងអ្នកគ្រប់គ្រង
ព្រមទាំងថតសំឡេងការសន្ទនាជាមួយអ្នកគ្រប់គ្រង
ដើម្បីរក្សាភស្ដុតាងដែលមានប្រយោជន៍ដល់ខ្លួន។
បើលោកអ្នកធ្វើការនៅតៃវ៉ាន់ សូមចាំចំណុចខាងក្រោម។
ប្រាក់ឈប់ការងារតាមច្បាប់ពិបាកទទួលជាងដែលគិត។
កុំសម្រុះសម្រួលជាមួយក្រុមហ៊ុនដោយងាយ។
ត្រូវប្រុងប្រយ័ត្នកុំឱ្យក្រុមហ៊ុនបណ្ដេញចេញដោយមិនសមស្រប។
ឬធ្វើឱ្យលោកអ្នកលាឈប់ដោយស្ម័គ្រចិត្ដ។
ប្រាក់ឈប់ការងារតាមច្បាប់អាចជាសិទ្ធិរបស់និយោជិត តែពេលបំពេញលក្ខខណ្ឌ ដូចជាពេលនិយោជកបញ្ចប់ការងារតាមមាត្រា 11។
ការបង់នោះមិនមែនជាកាតព្វកិច្ចដែលក្រុមហ៊ុនត្រូវបង់រាល់ពេលនិយោជិតចេញពីការងារឡើយ។
សូមលោកអ្នកការពារសិទ្ធិរបស់ខ្លួននៅតៃវ៉ាន់ដូចគ្នា។
មើលបន្ថែម៖
សំណួរញឹកញាប់
- នៅតៃវ៉ាន់ បើនិយោជិតលាឈប់ដោយស្ម័គ្រចិត្ដ តើទទួលប្រាក់ឈប់ការងារតាមច្បាប់បានដែរឬទេ?
- ទេ។ ខុសពីដែនសមត្ថកិច្ចខ្លះ (កូរ៉េជាឧទាហរណ៍) នៅតៃវ៉ាន់ កាតព្វកិច្ចបង់ប្រាក់ឈប់ការងារតាមច្បាប់ (資遣費) កើតឡើងតែពេលនិយោជកជាភាគីបញ្ចប់ការងារនិយោជិតប៉ុណ្ណោះ។ បើនិយោជិតលាឈប់ដោយស្ម័គ្រចិត្ដ និយោជកមិនចាំបាច់បង់ប្រាក់នោះឡើយ។
- ក្នុងករណីបណ្ដេញចេញដោយវិន័យ តើនិយោជកនៅតែត្រូវបង់ប្រាក់ឈប់ការងារតាមច្បាប់ដែរឬទេ?
- ទេ។ បើនិយោជិតប្រព្រឹត្ដអំពើមិនស្របច្បាប់ បំពានបទប្បញ្ញត្ដិការងារ (工作規則) ឬអវត្ដមានដោយគ្មានហេតុផលសមស្រប (曠工) ជាប់គ្នា 3 ថ្ងៃ តាមមាត្រា 12 នៃច្បាប់ស្ដង់ដារពលកម្ម (勞動基準法) និយោជកអាចបណ្ដេញចេញដោយមិនចាំបាច់ជូនដំណឹងជាមុន និងមិនចាំបាច់បង់ប្រាក់ឈប់ការងារតាមច្បាប់។ ផ្ទុយទៅវិញ ការបញ្ចប់ការងារដោយហេតុសេដ្ឋកិច្ច (មាត្រា 11) ត្រូវជូនដំណឹងជាមុន និងត្រូវបង់ប្រាក់ឈប់ការងារតាមច្បាប់។
- ប្រាក់ឈប់ការងារតាមច្បាប់នៃតៃវ៉ាន់គណនាយ៉ាងណា?
- រាល់ពេលអាយុការងារ (年資) របស់និយោជិតគ្រប់ 1 ឆ្នាំ និយោជកត្រូវបង់ប្រាក់ឈ្នួលមធ្យម (平均工資) 0.5 ខែជាប្រាក់ឈប់ការងារតាមច្បាប់ ដោយមានដែនកំណត់មិនលើសប្រាក់ឈ្នួល 6 ខែ។ រូបមន្ដនេះអនុវត្ដចំពោះអាយុការងារដែលស្ថិតក្រោមមាត្រា 12 នៃច្បាប់ប្រាក់ចូលនិវត្ដន៍ពលករ (勞工退休金條例)។ ចំណែកអាយុការងារដែលស្ថិតក្រោមមាត្រា 17 នៃច្បាប់ស្ដង់ដារពលកម្ម (勞動基準法) ទទួលប្រាក់ឈ្នួលមធ្យម 1 ខែក្នុង 1 ឆ្នាំពេញ ដោយគ្មានដែនកំណត់។
