Aan de hand van een zaak waarin een Koreaanse student in een fitnesscentrum (健身房) in Taiwan onder leiding van een trainer (教練) gewond raakte, licht dit artikel de juridische procedures toe die na een blessure in een fitnesscentrum kunnen worden onderzocht, de vorderingstermijnen, hoe u bewijs (保全證據) veiligstelt en de schadeposten (損害賠償).
Het ongeval vond plaats in een fitnesscentrum in Taichung (臺中), tijdens een deadlift-training (硬舉) onder leiding van de trainer. Na de blessure volstaat het niet alleen te kijken naar het feit dat het ongeval in het fitnesscentrum plaatsvond; samen moeten de trainingservaring en de gezondheidstoestand van de gebruiker, het soort oefening en het gewicht, de uitleg en de leiding van de trainer, de beweging en de reactie op dat ogenblik, het causaal verband (因果關係) tussen blessure en oefening, en de stukken die de schade staven, worden onderzocht.
Ik was in deze zaak procesgemachtigde (訴訟代理人) van de eiser, de Koreaanse student. De rechtbank van Taichung (臺灣臺中地方法院) veroordeelde op 24 januari 2022, in het vonnis in eerste aanleg van de consumentenzaak nummer 7 van het jaar 109 (109年度消字第7號), de verweerder tot betaling van 1.579.589 TWD en de in het vonnis vermelde rente.
Daarna meldde de pers dat de partijen in hoger beroep een schikking (和解) hadden getroffen. Het officiële vonnis in eerste aanleg op zich laat niet toe het resultaat van het hoger beroep noch het schikkingsbedrag te bevestigen; de persmelding van de schikking (和解) mag niet worden gelezen als de bevestigde eindafdoening van het vonnis in eerste aanleg.
De titels van persberichten, online-publicaties en juridische toelichtingen over deze zaak, naar het Nederlands overgebracht, zijn de volgende. De titels hieronder geven alleen aan waar elke koppeling over gaat; zij betekenen niet dat deze tekst zelf de feiten vaststelt.
Leed een Koreaanse mannelijke student een hernia bij een deadlift van 90 kg tijdens persoonlijke training?
Het praktische belang van deze zaak is dat zij toont dat de aansprakelijkheid niet dadelijk wordt bepaald door het enkele feit dat een blessure in een fitnesscentrum (健身房) is ontstaan. De inhoud van de veiligheidsplicht (安全義務) van de dienstverlener, de concrete leidingshandeling en de schending van de zorgplicht (注意義務), het causaal verband tussen blessure en gedrag, en de omvang van de schade worden beoordeeld aan de hand van de stukken van elke zaak. De voorwaarden en de termijnen van de strafprocedure en van de civiele procedure verschillen eveneens, zodat het, dadelijk na het ongeval, nodig is de sporen afzonderlijk te ordenen.
Hetgeen volgt is algemene informatie tot toelichting van geschillen over blessures bij een fitnesscentrum op Taiwan; het vormt geen rechtsadvies voor een concrete zaak. Het concrete recht en de handelwijze kunnen verschillen naargelang de contractuele verhouding, de toedracht van het ongeval, oorzaak en graad van de blessure, het gedrag van de partijen, de polisvoorwaarden, de bewaarde bewijzen en het toepasselijke recht.
1. Welke juridische procedures kunnen na een blessure in een fitnesscentrum in Taiwan worden onderzocht?
Het artikel 7 van de Taiwanese wet op de consumentenbescherming (消費者保護法) bepaalt dat de onderneming, wanneer zij een dienst verleent, ervoor moet zorgen dat die dienst de veiligheid biedt die naar de professionele of technische maatstaf van het ogenblik van de verlening redelijkerwijs mag worden verwacht.
Dat betekent niet dat de aansprakelijkheid van de onderneming of van de trainer wordt erkend telkens wanneer een blessure in een fitnesscentrum ontstaat. Er moet per zaak worden beoordeeld welke zorgplicht concreet gold, of zij is geschonden, of er een causaal verband (因果關係) tussen schending en blessure bestaat, of werkelijke schade is ontstaan, welke verweren de wederpartij heeft, en of er bewijs is dat elke stelling en elk verweer schraagt.
Zijn de wettelijke bestanddelen van het misdrijf van letsel door schuld (過失傷害) vervuld, dan kan de strafklacht (告訴) worden onderzocht. Ook de civiele vordering tot schadevergoeding kan worden onderzocht, maar welke grond tussen contractuele aansprakelijkheid, delictuele aansprakelijkheid (侵權行為) en consumentenbeschermingsaansprakelijkheid geldt en de omvang van de aansprakelijkheid, verschillen naargelang de concrete feiten. Dat voor 1 ongeval meerdere procedures kunnen worden onderzocht, betekent niet dat zij alle moeten worden gevolgd, en evenmin dat succes in een van die procedures vaststaat.
2. Welke termijnen gelden voor de strafklacht en de civiele schadevergoeding?
Volgens artikel 287 van het Taiwanese Wetboek van Strafrecht (刑法) is het misdrijf van letsel door schuld van artikel 284 van het Wetboek van Strafrecht een misdrijf dat een klacht vereist om te kunnen worden vervolgd (告訴乃論之罪). Volgens artikel 237 van het Taiwanese Wetboek van Strafvordering (刑事訴訟法) moet de klachtgerechtigde de klacht in beginsel indienen binnen 6 maanden vanaf de dag waarop hij de dader kent.
Het recht tot schadevergoeding uit onrechtmatige daad volgens artikel 197 van het Taiwanese Burgerlijk Wetboek (民法) eindigt in beginsel wanneer het 2 jaar lang niet wordt uitgeoefend vanaf het ogenblik waarop het slachtoffer de schade en de schadeplichtige kent, en eindigt ook wanneer 10 jaar zijn verstreken sinds de onrechtmatige daad.
Of een andere vorderingsoorzaak, zoals contractuele aansprakelijkheid, in het spel komt, of andere regels gelden voor het aanvangspunt, het verloop, de stuiting, enz., kan naargelang de concrete feiten en het toepasselijke Burgerlijk Wetboek (民法) verschillen. De termijn mag niet alleen aan de hand van de datum van het ongeval of van de diagnose worden vastgelegd; het is veiliger elke mogelijke vorderingsgrond en de datum waarop de termijn daarvan begint, vroegtijdig na te gaan.
3. Welke bewijzen moeten dadelijk na het ongeval worden bewaard, en hoe?
Om aansprakelijkheid, causaal verband en schade toe te lichten, verdient het aanbeveling niet alleen CCTV-beelden (監視器影像) van het ogenblik van het ongeval, maar ook het medisch dossier (病歷) en het medisch attest (診斷證明書), de kwitanties van medische kosten (醫療費用), van vervoer (就醫交通費) en van verzorging (看護費用), de berichten die met het fitnesscentrum en de trainer zijn gewisseld, de verklaringen van getuigen, de lesreservatie en het aanwezigheidsregister, het oefenplan en het trainingsregister, samen te verzamelen. Het is raadzaam, voor zover mogelijk, de gewonde zone en de staat van de plaats van het ongeval te fotograferen, en het verloop vóór en na het ongeval en de inhoud van de communicaties per datum te ordenen, om later de stukken gemakkelijker te kunnen vergelijken.
Beelden kunnen na het verstrijken van de bewaartermijn worden overschreven of om andere redenen onbruikbaar worden. Daarom kan worden overwogen het fitnesscentrum tot bewaring te verzoeken door een brief met inhoudsbewijs (存證信函) of een advocatenbrief (律師函) dat het nodige tijdvak, de plaats en de camerapositie concreet vermeldt. Dit schrijven is een praktische maatregel waarmee wordt vastgelegd wat is verzocht en wanneer. Het legt echter op zich aan de wederpartij geen nieuwe wettelijke plicht tot bewaring van de beelden op noch belet het de schrapping, en het enkele feit dat de beelden er niet meer zijn, leidt de rechter ook niet automatisch tot een nadelige beoordeling.
Kunnen de omstandigheden van het ongeval de bestanddelen van een misdrijf vervullen, dan kan snel worden aangegeven opdat het onderzoeksorgaan (偵查機關) beoordeelt of er een rechtmatige grond van inbeslagneming of bewaring bestaat. Aangeven betekent niet dat de politie of het openbaar ministerie de camerabeelden ook zullen veiligstellen, zodat ook de stukken die de partij zelf kan bewaren, zoals medische stukken en communicatiestukken, moeten worden verzameld.
4. Welke schadeposten kunnen van het fitnesscentrum worden gevorderd?
De schadeposten waarvan de vordering kan worden onderzocht, zijn de volgende. De werkelijke erkenning en het bedrag hangen af van de noodzaak van elke uitgave, het causaal verband met het ongeval, de bewijsstukken, de aansprakelijkheidsverhouding en de beoordeling van de rechter.
- Medische kosten: De werkelijk uitgegeven kosten voor consult, onderzoeken, behandeling, geneesmiddelen en revalidatie worden bewezen door de kwitanties en het medisch dossier.
- Kosten van verzorging of bijstand (看護費用): Of, gelet op de graad van de blessure en het verloop van de behandeling, verzorging nodig was, en of periode en kosten passend zijn, wordt onderzocht met de medische en uitgavestukken.
- Vervoerskosten: De kosten die nodig zijn om voor de behandeling heen en terug naar de zorginstelling te reizen, worden bewezen door een overzicht van de verplaatsingen, de kwitanties en soortgelijke stukken.
- Schade wegens verlies van arbeidsvermogen (勞動能力減損): Worden restletsels en een blijvende vermindering van het arbeidsvermogen erkend, dan kan worden beoordeeld in samenhang met medische en beroepsstukken, de mate van blijvende invaliditeit, het beroep en de inkomsten, en de resterende arbeidsperiode. Alleen het percentage van blijvende invaliditeit legt de schadevergoeding niet vast, en het verlies wordt niet automatisch tot het ogenblik van pensionering berekend.
- Inkomstenderving tijdens de herstelperiode (收入損失): De periode waarin wegens behandeling of rust werkelijk niet kon worden gewerkt, en de daaruit voortvloeiende vermindering van inkomsten, moeten worden bewezen door loonstroken, belastingstukken en stukken over het dienstverband.
- Niet-vermogensrechtelijke schade (非財產上損害): Het bedrag voor moreel lijden wordt door de rechter vastgesteld aan de hand van de omstandigheden van elke zaak, zoals de graad van de blessure, de behandelingsperiode, de restletsels en de concrete omstandigheden van de partij.
- Punitieve schadevergoeding (懲罰性賠償金): Er bestaat een regel volgens welke, in een geschil waarop de wet op de consumentenbescherming van toepassing is, indien de schade door opzet van de onderneming is veroorzaakt tot 5 maal de werkelijke schade kan worden gevorderd; indien door grove schuld, tot 3 maal; en indien door schuld, tot het bedrag van de werkelijke schade. Of artikel 51 van de Taiwanese wet op de consumentenbescherming (消費者保護法) op de zaak van toepassing is en of punitieve schadevergoeding daadwerkelijk wordt toegewezen en tot welk bedrag, hangt af van de beoordeling van de rechter over de concrete voorwaarden en de bewijzen.
5. Kan, ook wanneer het fitnesscentrum een aansprakelijkheidsverzekering (責任保險) heeft, het bestaan van een schadevergoeding en het bedrag worden betwist?
Ja. Het feit dat een verzekering bestaat, kan relevant zijn wanneer de bron van de schadevergoeding wordt onderzocht, maar erkent op zich noch de juridische aansprakelijkheid van het fitnesscentrum of van de trainer, noch legt het het te betalen bedrag vast. Geschillen kunnen ontstaan tussen de verzekeraar (保險人) en de partijen over de dekkingsgrens en de uitsluitingsbedingen, het causaal verband tussen ongeval en blessure, en de noodzaak en het bedrag van elke schadepost.
In het bijzonder kunnen het verlies van arbeidsvermogen, de vermindering van inkomsten tijdens de herstelperiode en de niet-vermogensrechtelijke schade medische, inkomens- en beroepsstukken, of een deskundigenoordeel, vereisen. Het bedrag dat de verzekeraar voorstelt of dat het slachtoffer vordert, wordt niet automatisch het door de rechter toegewezen bedrag, en het resultaat van de beoordeling van de blijvende invaliditeit bepaalt de schadevergoeding evenmin automatisch. In de praktijk moeten de polis en de voorwaarden, de inhoud van de ongevallenmelding, het antwoord van de verzekeraar, het verloop van de behandeling en de schadestukken samen worden nagegaan.
Heeft u een blessure in een fitnesscentrum opgelopen, dan is het belangrijk eerst de nodige medische zorg te ontvangen, de nog veilig te stellen stukken te bewaren voordat zij verdwijnen, en vroegtijdig, voor de eigen zaak, na te gaan welke termijnen en procedures van toepassing kunnen zijn. Onderhandeling, consumentenklacht (消費申訴) of bemiddeling (調解), strafklacht en civiele vordering tot schadevergoeding zijn alle middelen die naargelang de zaak kunnen worden gekozen, en zijn geen procedures die steeds in hun geheel zouden moeten worden gevolgd.
Een val op de vloer van een vestiging, gezondheidsschade door voedingsmiddelen en een blessure bij gebruik van een professionele dienst kunnen eveneens als geschilpunten de veiligheidsplicht, het causaal verband, de schade en het bewijs hebben. De conclusie van een zaak van een fitnesscentrum kan echter niet ongewijzigd op een ander ongeval worden toegepast, zodat het contract, het gedrag en de toepasselijke normen van elk geval afzonderlijk moeten worden onderzocht.
Zie ook:
