Гэр бүлийн гишүүн нас барахад нэг журам л эхлэхгүй. Хэн өв залгамжлагч (繼承人) болох, ямар эд хөрөнгө, өр өвлөх зүйл болох, амьд үлдсэн эхнэр, нөхөрт тусдаа гэрлэлтийн эд хөрөнгийн эрх байгаа эсэх, насанд хүрээгүй хүүхдийн эцэг эхийн эрх (親權), үүргийг хэн хэрэгжүүлэх, насанд хүрээгүй хүний асран хамгаалалт (未成年人監護) хэрэгтэй эсэх, хүүхдэд хамаарах эд хөрөнгийг хэрхэн хамгаалахыг тус бүрээр үзэх ёстой. Эдгээр асуудал бие биедээ нөлөөлж болох ч эрх зүйн үндэслэл, үнэлгээний дараалал ижил биш.
Ялангуяа өв залгамжлах хувь, эхнэр, нөхрийн үлдэгдэл эд хөрөнгийн зөрүүг хуваах нэхэмжлэх эрх, эцэг эхийн эрх, насанд хүрээгүй хүний асран хамгаалалт, хуулийн төлөөлөл (法定代理), эд хөрөнгийн өмчлөх эрхийг ялгах ёстой. Нэг зүйлийн дүгнэлтийг нөгөөд шууд шилжүүлбэл эрхийн эзэн, тооцох зүйл, шаардлагатай шүүхийн журмыг буруу ойлгож болно. Дараах нь Тайванийн Иргэний хууль (民法), албан ёсны журмын материалын үндсэн дээрх ерөнхий шалгах дараалал юм.
1. Хуулийн өв залгамжлагч, өв залгамжлах хувь
Тайванийн Иргэний хуулийн (民法) 1138, 1144 дүгээр зүйлийн дагуу эхнэр, нөхөр тухайн дарааллын өв залгамжлагчтай хамтран өвлөнө. Шууд удмын үр хойч хуулийн өв залгамжлалын эхний ээлж юм. Хүчин төгөлдөр гэрээслэл (遺囑) байхгүй, холбогдох өв залгамжлагч зөвхөн эхнэр, нөхөр, хоёр хүүхэд бөгөөд өвөөс татгалзах (拋棄繼承), өвлөх эрхээ алдах (喪失繼承權), төлөөлөн өв залгамжлах (代位繼承) эсвэл дүгнэлтийг өөрчлөх бусад нөхцөл байхгүй бол гурав нь ерөнхийдөө тус бүр 1/3-аар өвлөнө. Энэ нь журмыг тайлбарлах таамаглал бөгөөд тодорхой өв залгамжлалын хэргийн дүгнэлт биш.
Иргэний хуулийн 1138 дугаар зүйл эхнэр, нөхрөөс бусад хуулийн өв залгамжлагчийн дарааллыг шууд удмын үр хойч, эцэг эх, ах, эгч, дүү (兄弟姊妹), өвөг эцэг, эмэг эхийн дарааллаар тогтооно. Өмнөх дарааллын өв залгамжлагч байвал дараагийн дарааллын өв залгамжлагч ерөнхийдөө түүнээс өмнө өвлөхгүй. Ижил дараалал дотор ч нас барсан цаг, ураг төрөл, үрчлэлт, төлөөлөн өв залгамжлах эсэхийг шалгах ёстой тул гэр бүлийн харилцааны материалыг эхлээд цуглуулах нь чухал.
Амьд үлдсэн эхнэр, нөхөр Иргэний хуулийн 1138 дугаар зүйлийн төрөл садангийн өв залгамжлах дарааллын доод зэрэглэлийн өв залгамжлагч биш, 1144 дүгээр зүйлийн дагуу бодитоор үйлчлэх дарааллын өв залгамжлагчтай хамтран өвлөнө. Гэхдээ хамтран өвлөх тодорхой хувь аль дараалалтай хамт өвлөхөөс хамаарч өөр байж болно. Өвлөх эрхээ алдах шалтгаан байгаа эсэх, хууль ёсны өвөөс татгалзал байсан эсэх, өмнө нас барсан шууд удмын үр хойчийг орлох төлөөлөн өв залгамжлал үүсэх эсэх ч үр дүнд нөлөөлнө.
Өв нээгдсэн гэдгээр өв залгамжлагч бүр тодорхой хадгаламж, үл хөдлөх хөрөнгийг шууд дангаараа өмчлөхгүй. Хамтран өвлөх харилцаанд өвийн хүрээг шалгаж, өр, зардлыг эмхэлж, хуваах тохиролцоо эсвэл шүүхийн журмаар тус бүрийн эд хөрөнгийн хамаарлыг тогтоож болно. Иймд хийсвэр хуулийн өв залгамжлах хувь (應繼分), тодорхой эд хөрөнгийн эцсийн хамаарлыг ялгах ёстой.
2. Гэрээслэл, өвийг тогтоох
Хүчин төгөлдөр гэрээслэл хуулийн өв залгамжлалаас өөр хуваах аргыг тогтоож болно. Гэхдээ гэрээслэлийн хэлбэр, гэрээслэх чадвар, тайлбар, гүйцэтгэх боломжийг шалгах ёстой, заавал үлдээх хувь (特留分) зэрэг заавал үйлчлэх журмын хязгаарыг ч хамтад нь үзэх ёстой. Гэрээслэл байгаа гэдгээр бүх өвийн хамаарал тогтоогдохгүй; эсрэгээрээ гэрээслэлд зөвхөн хэсэг эд хөрөнгө бичигдсэн бол үлдсэнд хуулийн өв залгамжлалын горим үйлчилж болно.
Өв залгамжлах хувийг тооцохоос өмнө эхлээд өвийн жагсаалт, эрх зүйн шинжийг тогтоох ёстой. Үл хөдлөх хөрөнгө, хадгаламж, үнэт цаас, аж ахуйн хувь, нэхэмжлэл, хөдлөх хөрөнгөөс гадна өвлүүлэгчийн (被繼承人) өр, батлан даалт, төлөөгүй татвар, оршуулгын зардлыг ч материалаар шалгах ёстой. Бүртгэл, дансны нэрээр дүгнэлт гаргахгүй, бодит өмчлөл, хамтын нэр дээрх хувь, гуравдагч этгээдийн эрх, барьцааг ч судална.
Даатгалын нөхөн төлбөр, тэтгэвэр (退休金) зэрэг ашиг хүртэгчийг тусад нь тогтоосон төлбөр гэрээ, хэрэглэх хуулиар өвөөс өөрөөр шийдэгдэж болно. Итгэлцлийн эд хөрөнгөд (信託) итгэлцлийн гэрээний бүтэц, ашиг хүртэх эрхийг шалгах ёстой; амьд байхдаа өгсөн бэлэг, эд хөрөнгө шилжүүлэх нь буцаах, оруулах, заавал үлдээх хувийн асуудалтай холбогдож болно. Гадаадад данс, үл хөдлөх хөрөнгө байвал түүний байршлын хууль, Тайванийн хэрэглэх хуулийн журмыг ч хамтад нь үзнэ.
Эд хөрөнгийн судалгаа зөвхөн эрх хайх биш, өр, журмын эрсдэлийг хамтад нь тогтоох явц юм. Санхүүгийн байгууллагын үлдэгдлийн гэрчилгээ, үл хөдлөх хөрөнгийн бүртгэл, татварын материал, даатгалын гэрээ, итгэлцлийн баримт, компанийн бүртгэл, зээл, батлан даалтын баримтыг суурь өдрөөр эмхлэх ёстой. Материал дутуу байхад тодорхой өв залгамжлах хувийг л тооцвол бодитоор хувааж болох цэвэр эд хөрөнгөөс зөрүү гарч болно.
3. Эхнэр, нөхрийн үлдэгдэл эд хөрөнгийг хуваах нэхэмжлэх эрх
Эхнэр, нөхрийн үлдэгдэл эд хөрөнгийн зөрүүг хуваах нэхэмжлэх эрх (剩餘財產差額分配) нь өв залгамжлах хувьтай ижил эрх биш. Тайванийн Иргэний хуулийн (民法) 1030-1 дүгээр зүйлийн дагуу энэ нь хуулийн нөхцөл хангагдсан үед эхнэр, нөхөр тусад нь нэхэмжилж болох эрх бөгөөд өв залгамжлах хувиас ялгаж тооцох ёстой. Гэрлэлтийн үед авсан бүх эд хөрөнгө автоматаар тооцоонд орохгүй, амьд үлдсэн эхнэр, нөхөр өвийн талыг заавал авахгүй. Эд хөрөнгийн горим, тус бүрийн авах үндэслэл, цаг, өр, хуулийн хасах зүйлийг шалгасны дараа тус бүрээр үнэлэх ёстой.
Энэ нэхэмжлэх эрх нь хуулийн эд хөрөнгийн горим (法定財產制) дуусахад эхнэр, нөхөр тус бүрийн гэрлэлтийн дараах эд хөрөнгийн өсөлтийг хуулийн шалгуураар харьцуулдаг. Үүсэх үндэслэл, нөгөө тал, тооцох зүйл нь амьд үлдсэн эхнэр, нөхөр өв залгамжлагч учраас үүсэх өв залгамжлах хувиас өөр. Ийм нэхэмжлэл үүсвэл эхлээд түүний үр дүнг тусгаад, дараа нь өвлүүлэгчид үлдсэн эд хөрөнгийг өв болгон тогтоох дараалал гарна.
Тооцоонд «гэрлэлтийн үед авсан эд хөрөнгө» гэсэн үгийг дангаараа үзэхгүй, Иргэний хуулийн (民法) оруулах, хасах хүрээг шалгах ёстой. Өв, бэлгээр авсан эд хөрөнгө, сэтгэл санааны хохирлын нөхөн төлбөр (慰撫金) зэрэг хуулийн хасах зүйл байж болно, гэрлэлтийн үед гарсан өрийг ч үзнэ. Эхнэр, нөхөр өөр эд хөрөнгийн горим тохиролцсон эсэх, эд хөрөнгө авсан цаг, үндэслэл, үнэ цэнийн суурь өдрийг хэрхэн тогтоохыг материалаар үнэлнэ.
Иргэний хуулийн (民法) 1030-1 дүгээр зүйл тэгш хуваах үр дүн илт шударга бус бол шүүх хуваах дүнг тохируулж болно гэж заана. Гэрлэлтийн хугацаа, гэрийн ажил, хүүхэд асрах, эдийн засгийн хувь нэмэр, мэргэжлийн нөхцөл, эд хөрөнгө авах, удирдах байдал зэрэг хуулийн шаарддаг хүчин зүйлийг тодорхой үзэх ёстой. Иймд нэхэмжлэл үүсэх эсэх, дүнг зөвхөн бүртгэлийн нэр эсвэл гэрлэлтийн хугацаагаар урьдчилан тогтоож болохгүй.
4. Өвийн өр, өвөөс татгалзах
Тайванийн Иргэний хуулийн (民法) 1148 дугаар зүйлийн дагуу өв залгамжлагч өв нээгдсэн цагаас өвлүүлэгчийн эд хөрөнгийн эрх, үүргийг бүхэлд нь залгамжилна, харин зөвхөн тухайн этгээдэд хамаарах эрх, үүрэг хасагдана. Өвийн өрийн (繼承債務) хариуцлага ерөнхийдөө өвөөр авсан эд хөрөнгийн үнээр хязгаарлагдана. Гэхдээ жагсаалт бэлтгэх, зээлдүүлэгчид зарлах, төлөх, өвийг хадгалах зэрэг холбогдох хуулийн журам, үл хамаарах зүйлийг хамтад нь шалгах ёстой.
Өвөөс татгалзахыг хүссэн өв залгамжлагч Иргэний хуулийн (民法) 1174 дүгээр зүйлийн дагуу өвлөх эрхээ мэдсэн өдрөөс 3 сарын дотор харьяалах шүүхэд бичгээр хүсэл илэрхийлэх ёстой. Гэр бүлийн дунд авахгүй гэж хэлсэн, эд хөрөнгө ашиглаагүй гэдгээр хууль ёсны хэлбэрийн өвөөс татгалзал үүснэ гэж үзэж болохгүй. Татгалзсан хүний дараагийн дарааллын өв залгамжлагч, төлөөлөн өв залгамжлах харилцаанд үзүүлэх нөлөөг ч гэр бүлийн харилцаа, журмын явцаар шалгах ёстой.
Өвийг захиран зарцуулах, өр төлөхөөс өмнө идэвхтэй, идэвхгүй эд хөрөнгийг хамтад нь судлах ёстой. Зээлдүүлэгч байгаа эсэх, барьцаа, батлан даалтын өр, үргэлжилж буй гэрээ, татвар мэдүүлсэн эсэхийг шалгаж, шаардлагатай бол эд хөрөнгийн жагсаалт (遺產清冊) өгөх, зээлдүүлэгчийн журмыг үзнэ. Эд хөрөнгө нуух, жагсаалтаас орхих зэрэг хуулийн хариуцлагын хязгаарт нөлөөлж болох нөхцөлөөс зайлсхийх ёстой.
Тайванийн Сангийн яамны (財政部) татварын порталын өв залгамжлалын хэргийн өргөдлийн журмын заавар 2026.06.25-нд шинэчлэгдсэн бөгөөд жагсаалт өгөх, өвөөс татгалзахтай холбоотой шүүхийн журмын ерөнхий 3 сарын хугацаа, өвийн татвар (遺產稅) мэдүүлэх ерөнхий 6 сарын хугацааг тайлбарлана. Гэхдээ хугацаа эхлэх цэг, сунгалт, үл хамаарах зүйл, харьяаллыг хэрэг тус бүрээр шалгах ёстой, үүнийг хувийн эцсийн хугацааны тооцоо болгон ашиглаж болохгүй.
Өвийн татвар мэдүүлэх, өрхийн бүртгэлд (戶籍) мэдэгдэх, үл хөдлөх хөрөнгө, тээврийн хэрэгслийн нэр шилжүүлэх, санхүүгийн байгууллагын төлөх журам өөр эрх бүхий байгууллага, өгөх баримттай байж болно. Шүүхэд өгөх өвөөс татгалзах баримт, татварын байгууллагын өвийн татвар мэдүүлгийг ижил журам гэж үзэж болохгүй. Хэд хэдэн хугацаа зэрэг явж болно тул тус бүрийн эхлэх цэг, нотлох баримтыг тусдаа хуваарьт удирдах нь найдвартай.
5. Амьд үлдсэн эцэг эхийн эрх, үүрэг
Тайванийн Иргэний хуулийн (民法) 1089 дүгээр зүйлийн дагуу эцэг эхийн нэг нь насанд хүрээгүй хүүхдийн эрх, үүргийг хэрэгжүүлж чадахгүй бол нөгөө нь ерөнхийдөө хэрэгжүүлнэ. Иймд амьд үлдсэн эцэг эх эцэг эхийн эрхээ хадгалж, үүнтэй зөрчилдөх шүүхийн шийдвэр байхгүй бол тэр эцэг эх ерөнхийдөө эцэг эхийн эрх, үүргийг үргэлжлүүлэн хэрэгжүүлнэ. Гэхдээ аль хэдийн гарсан шийдвэр, эцэг эхийн эрхийг хязгаарлах, түдгэлзүүлэх шалтгаан, гадаад элемент, хүүхдийн дээд ашиг сонирхол (子女最佳利益) зэрэг тодорхой нөхцөлөөр шүүхийн оролцоо хэрэгтэй болно.
Эцэг эхийн эрх, үүрэгт насанд хүрээгүй хүүхдийг хамгаалах, хүмүүжүүлэх, оршин суух газрыг шийдэх, хуулийн төлөөлөл, эд хөрөнгө удирдах зэрэг олон агуулга багтаж болно. Тус бүрийн эрх эцэг эхийн хувийн ашигт бус, хүүхдийн хувь хүн, эд хөрөнгийн ашгийг хамгаалах чиглэлээр хэрэгжих ёстой. Өдөр тутмын хамгаалалтын үнэлгээ, чухал эд хөрөнгө захиран зарцуулах хуулийн төлөөлөл өөр шалгалт шаардаж болно.
Нас барахаас өмнөх, дараах гэр бүлийн харилцааг дангаараа үзэхгүй; аль хэдийн гарсан гэрлэлт цуцалсан шийдвэр, эцэг эхийн эрх хэрэгжүүлэх шийдвэр, эрхийг хязгаарлах, түдгэлзүүлсэн эсэхийг шалгах ёстой. Гадаадын шүүхийн шийдвэр байвал Тайваньд хүлээн зөвшөөрөх, хүчин төгөлдөр байдал, өөр улсад хэрэгтэй журмыг ч үзнэ. Эцэг эх, хүүхдийн ашиг зөрчилдөх гүйлгээнд ерөнхий хуулийн төлөөлөл хангалттай эсэхийг тусад нь үзэх ёстой.
Эцэг эхийн эрх, өв залгамжлал эрх зүйн хувьд тусдаа асуудал. Амьд үлдсэн эцэг эх эцэг эхийн эрх, үүргийг хэрэгжүүлсэн ч хүүхдийн өвөлсөн эд хөрөнгийн өмчлөгч нь хүүхэд бөгөөд эцэг эх өөрийн өв залгамжлах хувь мэт авч үзэж болохгүй. Мөн амьд үлдсэн эцэг эх өв залгамжлагч биш байсан ч эцэг эхийн эрхийн байдал байж болно; өв залгамжлагч болсон үед өөрөө болон хүүхдийн ашиг сонирхлын зөрчлийн (利益衝突) магадлалыг илүү нягт шалгах ёстой.
6. Асран хамгаалагч томилох, шүүхийн оролцоо
Тайванийн Иргэний хуулийн (民法) 1091 дүгээр зүйлийн дагуу насанд хүрээгүй хүний асран хамгаалалт нь насанд хүрээгүй хүнд эцэг эх байхгүй, эсвэл хоёулаа эцэг эхийн эрх, үүргийг хэрэгжүүлж чадахгүй үед гарна. Эцэг эхийн нэг нь нас барсан гэдгээр шууд насанд хүрээгүй хүний асран хамгаалалт эхэлнэ гэж үзэж болохгүй. Амьд үлдсэн эцэг эхийн эрхийн байдал, аль хэдийн гарсан шийдвэр, эрхийг бодитоор хэрэгжүүлж чадах эсэхийг эхлээд шалгах ёстой.
Иргэний хуулийн (民法) 1093 дугаар зүйлийн дагуу эцэг эхийн эрх, үүргийг сүүлд хэрэгжүүлж буй эцэг эх гэрээслэлээр насанд хүрээгүй хүний асран хамгаалагчийг (監護人) томилж болно. Энэ журам үйлчлэхийн тулд гэрээслэл хуулийн хэлбэрт нийцэх, томилж буй эцэг эхэд насанд хүрээгүй хүний асран хамгаалагч томилох эрх байх ёстой. Томилсон агуулга байсан ч асран хамгаалалт нээх нөхцөл, асран хамгаалагчийн мэргэшил, албан тушаал хүлээн авах эсэх, шүүхэд мэдэгдэх, бусад хяналтын журмыг хамтад нь үзэх ёстой.
Гэрээслэлээр хүчин төгөлдөр томилгоо байхгүй, эсвэл томилогдсон хүн албан тушаал хүлээж чадахгүй бол Иргэний хуулийн (民法) 1094 дүгээр зүйлийн хуулийн дараалал, 1094-1 дүгээр зүйлийн шүүх томилох горим гарна. Шүүх насанд хүрээгүй хүний нас, хүсэл илэрхийлэх чадвар, нэр дэвшигчийн харилцаа, асрах чадвар, эд хөрөнгө удирдах зохистой байдал, амьдралын тогтвортой байдал зэрэг тодорхой баримтаар хүүхдийн дээд ашиг сонирхлыг үнэлнэ.
Төрөл садан, хуулийн өргөдөл гаргах эрхтэй бусад этгээд хуулийн шалтгаан байвал шүүхээс асран хамгаалагч томилуулах, солиулах, бусад шаардлагатай захирамж хүсэж болно. Энэ нь гэр бүлийн харилцаагаар тодорхой нэр дэвшигч автоматаар асран хамгаалагч болно гэсэн үг биш. Асран хамгаалагч нь эцэг эхийн эрх хэрэгжүүлж буй эцэг эхтэй ижил ойлголт биш, эрх хэмжээ, жагсаалт бэлтгэх, тайлагнах, шүүхийн хяналтын тусдаа үүрэг хүлээж болно.
Асран хамгаалагчийг үзэхдээ хамгаалалт, эд хөрөнгө удирдах үүргийг тодорхой ялгаж үзэх ёстой. Гадаадад удаан амьдардаг нэр дэвшигч, хүүхдийн ашиг сонирхолтой зөрчилдөх эдийн засгийн сонирхолтой нэр дэвшигч, хөрөнгө удирдах туршлага багатай нэр дэвшигчийн хувьд нэмэлт механизм хэрэгтэй эсэхийг үзнэ. Шүүх бодит нөхцөлд нийцүүлэн хяналтын арга, шаардлагатай арга хэмжээг тогтоож болно.
7. Насанд хүрээгүй хүний өвийг хамгаалах
Эцэг эхийн эрх эцэг эхийг хүүхдийн эд хөрөнгийн өмчлөгч болгохгүй. Тайванийн Иргэний хуулийн (民法) 1087, 1088 дугаар зүйлийн дагуу насанд хүрээгүй хүн өвөөр авсан эд хөрөнгө нь хүүхдийн тусгай өмч (特有財產) бөгөөд эцэг эх эсвэл асран хамгаалагч түүний бодит өмчлөгч болохгүй. Удирдах, ашиглах, орлого авах, хуулийн төлөөлөл, захиран зарцуулах нь хүүхдийн ашигт зориулагдах ёстой; ашиг сонирхлын зөрчил, чухал захиран зарцуулалтад тусгай төлөөлөгч (特別代理人) томилох эсвэл шүүхийн оролцоо гарна. Эцэг эх хүүхдийн өвийг хязгааргүйгээр дангаар ашиглаж болно гэж үзэж болохгүй.
Тусгай өмч нь насанд хүрээгүй хүнд өөрөө хамаарах эд хөрөнгийг хэлнэ. Өвөлсөн хадгаламж, үл хөдлөх хөрөнгө, хувьцаа, бусад эрхийг хүүхдийн эд хөрөнгө гэж тодорхой хүлээн зөвшөөрч, хүүхдийн ашигт тусад нь удирдах ёстой. Эцэг эх эсвэл асран хамгаалагч удирдлагыг хүлээсэн ч тэр эд хөрөнгийн бодит өмчлөгч болохгүй, өөрийн амьжиргаа, өр төлөхөд ашиглаж болохгүй.
Иргэний хуулийн (民法) 1088 дугаар зүйлийн удирдах, ашиглах, орлого авах, захиран зарцуулах эрх хүүхдийн ашгийн зорилгоор хязгаарлагдана. Эд хөрөнгийн төрөл, захиран зарцуулах шаардлага, төлбөрийн зохистой байдал, орлогыг хадгалах, ашиглах төлөвлөгөөг бүртгэлд үлдээх нь чухал. Үл хөдлөх хөрөнгө худалдах, барьцаа өгөх, аж ахуйд хөрөнгө оруулах зэрэг үнэ цэнэ, эрсдэл ихтэй үйлдэлд өөр хуулийн зөвшөөрөл, шүүхийн журам шаардагдах эсэхийг ч шалгах ёстой.
Эцэг эх, хүүхэд ижил өвийн хамтран өвлөгч, эсвэл бие биеийн гэрээний нөгөө тал болох үед ашиг сонирхлын зөрчил гарч болно. Иргэний хуулийн (民法) 1086 дугаар зүйлийн тусгай төлөөлөгчийн тогтолцоог үзэж, хүүхдийг хуваах тохиролцоо, шүүхийн үйлдэлд хэн төлөөлж болохыг шалгах ёстой. Тусгай төлөөлөгч томилох эсэхийг гүйлгээний хэлбэрээр дангаараа үзэхгүй, эдийн засгийн ашиг бодитоор зөрчилдөж байгаа эсэхээр үзнэ.
Насанд хүрээгүй хүний асран хамгаалагч эд хөрөнгө удирдах үед жагсаалт бэлтгэх, нотлох баримт хадгалах, орлого, зарлагыг ялгах, шүүхэд тайлагнах, хяналтын журам үйлчилж болно. Санхүүгийн данс, хөрөнгө оруулалтын хөрөнгийг хүүхдийн эд хөрөнгө гэж танихүйц удирдаж, зарлагыг зорилго, үндэслэлээр бүртгэх ёстой. Асран хамгаалалт дуусах, насанд хүрээгүй хүн насанд хүрэхэд эд хөрөнгө, удирдлагын бүртгэлийг жигд шилжүүлэхээр материалыг эхнээс нь системтэй эмхлэх ёстой.
Итгэлцэл, даатгал ашигласан төлөвлөгөөг ч гэрээний агуулгаар дангаараа аюулгүй гэж үзэж болохгүй. Итгэмжлэгдсэн этгээд (受託人), ашиг хүртэгч, төлөх нөхцөл, удирдлагын хөлс, хяналтын механизм, өөрчлөх, дуусгах нөхцөлийг шалгаж, заавал үлдээх хувь, татварын асуудлыг хамтад нь үзэх ёстой. Хүүхдийн одоогийн хэрэгцээ, ирээдүйн амьдралыг тэнцвэртэй тусгана; эд хөрөнгө удирдагчийн тав тухыг хүүхдийн ашгаас өмнө тавьж болохгүй.
8. Олон улсын гэр бүлийн хэрэглэх хууль, журам
Гадаад элементтэй гэр бүлд Тайванийн Иргэний хуулийн (民法) дотоод журмыг шууд хэрэглэж болохгүй. Талуудын иргэншил, оршин суух газар, байнгын оршин суух газар (經常居所), нас барах үеийн амьдралын төв, эд хөрөнгийн байршил, гадаадад байгуулагдсан гэрлэлт, гэрлэлт цуцлалт, аль хэдийн гарсан эцэг эхийн эрхийн шийдвэр хэрэглэх хууль, харьяаллын үнэлгээнд нөлөөлж болно. Ижил гэр бүл дотор ч өв залгамжлал, гэрлэлтийн эд хөрөнгийн горим, эцэг эхийн эрх, асран хамгаалалт, эд хөрөнгийн бүртгэлд өөр холбох шалгуур үйлчилж болно.
Тайванийн гадаад элементтэй иргэний хууль хэрэглэх тухай хууль (涉外民事法律適用法) нь гадаад элементтэй иргэний харилцааны хэрэглэх хуулийг тогтоох эхлэл юм. Гэхдээ энэ хуулийг дангаараа шалгахад хангалтгүй байж болно; шүүхийн олон улсын харьяалал, гадаадын шийдвэрийг хүлээн зөвшөөрөх, гүйцэтгэх, олон улсын гэрээ, эсвэл нөгөө улсын хуулийг ч хамтад нь үзэх ёстой. Тайваньд хүчин төгөлдөр шийдвэр гадаад дахь эд хөрөнгийг шилжүүлэхэд өөрчлөлтгүй үйлчлэх эсэхийг эд хөрөнгийн байршилд тусад нь шалгах ёстой.
Гадаадад үйлдсэн гэрээслэлийн үйлдэх хэлбэр, бодит хүчин төгөлдөр байдал, орчуулга, нотариатын баталгаажуулалт (認證), гэрээслэлийг шүүхээр баталгаажуулах (檢認) эсвэл гүйцэтгэх журмыг үзэх ёстой. Гадаадын гэрлэлт, гэрлэлт цуцалсны гэрчилгээ, төрсөн харилцааны баримтад апостиль эсвэл консулын баталгаа, орчуулга хэрэгтэй болно. Нэр бичлэг, паспортын мэдээлэл, өрхийн бүртгэл зөрсөн бол ижил хүнийг баталгаажуулахад нэмэлт баримт шаардагдаж болно.
Эцэг эхийн эрх, асран хамгаалалтын гадаадын шийдвэр байвал тэр шийдвэр эцсийн эсэх, хууль ёсны журам явагдсан эсэх, Тайваньд хүлээн зөвшөөрөгдөх эсэхийг шалгах ёстой. Хүүхэд өөр улсад байнгын оршин суух газартай бол нутгийн шүүхийн харьяалал, яаралтай хамгаалах арга хэмжээ ч чухал байж болно. Аль улсын журмыг эхлээд явуулахыг хүүхдийн дээд ашиг сонирхол, гүйцэтгэх боломжтой хамтад нь үзэх ёстой.
Татварын хүрээнд улс бүр тусдаа мэдүүлэх үүрэг үүсч болно. Тайванийн өвийн татвар мэдүүлэг, гадаадын өв, бэлгийн татвар (贈與稅), гадаадын санхүүгийн данс мэдүүлэх, үл хөдлөх хөрөнгө шилжүүлэх татвар давхардах эсэхийг шалгаж, давхар татварыг тохируулах журмыг үзэх ёстой. Ханшийн суурь өдөр, хөрөнгийн үнэлгээний арга, татвар төлөгчийн хүрээ өөр байж болно тул нэг улсын мэдүүлгийн үр дүнг өөрчлөлтгүй шилжүүлж болохгүй.
9. Практик бэлтгэлийн шалгах жагсаалт
Доорх дараалал нь баримтыг орхихгүй цуглуулж, өөр эрх, журмыг хольж хутгахгүй байх үндсэн хүрээ юм. Бодит өгөх дараалал харьяалах байгууллага, хэргийн яаралтай байдлаар өөр байж болно тул тус бүрийн хугацааг тусад нь шалгах ёстой.
- Нас барсны гэрчилгээ, нас барсан тухай мэдэгдлийн материал, гэр бүлийн харилцаа, Тайванийн өрхийн бүртгэлийн материал, гэрлэлт, гэрлэлт цуцлалт, үрчлэлтийн бүртгэл, аль хэдийн гарсан шүүхийн шийдвэрийг шалгана. Гадаадын баримт бол баталгаажуулалт, орчуулга, нэр бичлэгийн нийцлийг ч үзнэ.
- Үл хөдлөх хөрөнгө, хадгаламж, хөрөнгө оруулалтын хөрөнгө, аж ахуйн хувь, хөдлөх хөрөнгө, нэхэмжлэлийг судалж, зээл, батлан даалт, татвар, гэрээний өрийг хамтад нь эмхэлнэ. Нэр, бодит өмчлөл, даатгалын ашиг хүртэгч, итгэлцэл, хамтын эд хөрөнгө, амьд байхдаа шилжүүлсэн материалыг тусад нь тэмдэглэнэ.
- Гэрээслийн эх хувь, үйлдэх хэлбэр, гэрээслэх чадвар, гэрч, нотариатын нөхцөл, гэрээслэлийг гүйцэтгэгч, өвлүүлэх (遺贈) агуулгыг шалгана. Хүчин төгөлдөр гэрээслэл хуваарилалтыг хэрхэн өөрчлөх, заавал үлдээх хувь зэрэг заавал үйлчлэх журмын хязгаарыг хамтад нь үзнэ.
- Хуулийн өв залгамжлах хувь, эхнэр, нөхрийн үлдэгдэл эд хөрөнгийн зөрүүг хуваах нэхэмжлэх эрхийг ялгаж тооцоно. Тус бүрийн тооцох зүйл, өр, хасах зүйл, үнэлгээний суурь өдөр, нотлох баримтыг ялгаж, нэг тооцооны үр дүнг нөгөөд давхар тусгахгүй.
- Насанд хүрээгүй хүнд хамаарах эд хөрөнгийг тогтоож, хуулийн төлөөллийн эрх, эцэг эх эсвэл асран хамгаалагчийн удирдлагын хүрээ, ашиг сонирхлын зөрчил, тусгай төлөөлөгч хэрэгтэй эсэхийг шалгана. Данс, бүртгэл, захиран зарцуулалтын орлогыг насанд хүрсэн хүний хувийн эд хөрөнгөөс ялгаж хадгалах аргыг ч бэлдэнэ.
- Шүүхийн өвөөс татгалзах, жагсаалт, асран хамгаалалт, тусгай төлөөлөгчийн журам, татварын байгууллагын өвийн татвар мэдүүлэг, өрхийн бүртгэлд мэдэгдэх, эд хөрөнгийн бүртгэлийн журмыг байгууллагаар ялгана. Тус бүрийн харьяалал, хугацаа эхлэх цэг, өгөх баримт, нөхөх боломж, сунгалтыг шалгаж, хүлээн авсан баримт, хуулбарыг хадгална.
Материал цуглуулахдаа эх хувийн хадгалах газар, олгосон өдөр, суурь өдрийг бүртгэж, цахим файл, цаасан баримтыг ижил ангиллын системээр эмхлэх нь зүйтэй. Хамтран өвлөгч, эд хөрөнгө удирдагч олон бол хэн ямар материал хадгалж, ямар үйлдэл зөвшөөрснийг үлдээх ёстой. Насанд хүрээгүй хүний хувийн мэдээлэл, санхүүгийн мэдээллийг зөвхөн шаардлагатай хүн, байгууллагад өгөхөөр хандах эрхийг удирдах ёстой.
Яаралтай хадгалах шаардлагатай эд хөрөнгө, ердийн мэдүүлэх журмыг ч ялгах ёстой. Данс, аж ахуй тасрах эрсдэл, үл хөдлөх хөрөнгө гэмтэх, нэхэмжлэлийн хөөн хэлэлцэх хугацаа дуусах зэрэг нэн даруй шалгах нөхцөл байгаа эсэхийг эхлээд үзнэ, гэхдээ яаралтай гэдгээр эрхгүйгээр захиран зарцуулж болохгүй. Шүүхийн журам, татвар, өрхийн бүртгэл, эд хөрөнгийн бүртгэлийн явцыг нэг хуваарьт хамтад нь удирдах нь тустай.
10. Албан ёсны материал
- Тайванийн үндэсний хуулийн сан: Иргэний хууль
- Тайванийн Хууль зүйн яамны хууль хайх систем: Иргэний хуулийн англи эх
- Тайванийн үндэсний хуулийн сан: Гадаад элементтэй иргэний хууль хэрэглэх тухай хууль
- Тайванийн Шүүхийн юань: насанд хүрээгүй хүний асран хамгаалагч томилуулах өргөдлийн маягт
- Тайванийн Сангийн яамны татварын портал: өв залгамжлалын хэргийн өргөдлийн журам, бэлтгэх баримт
Албан ёсны хуулийн хуудсанд зүйлийн өөрчлөлтийн өдөр, хүчин төгөлдөр болох өдрийг шалгаж, англи эхийг зөвхөн энэ тайлбарыг эх зүйлтэй харьцуулах туслах материалаар ашиглана. Шүүхийн юанийн маягт, татварын порталын заавар ерөнхий бэлтгэлийн чиглэлийг харуулна, гэхдээ тухайн хэргийн харьяалал, өгөх нөхцөлийг хүлээн авах байгууллагын хамгийн шинэ заавраар тусад нь шалгах ёстой.
11. Холбогдох мэдээлэл
Энэ нийтлэл Тайванийн өв залгамжлал, гэрлэлтийн эд хөрөнгийн горим, эцэг эхийн эрх, насанд хүрээгүй хүний асран хамгаалалтын тогтолцоог ерөнхийд нь тайлбарлах сургалтын зориулалттай материал бөгөөд тухайн өв залгамжлал, гэр бүлийн хэргийн эрх зүйн зөвлөгөө биш. Өв залгамжлагчийн хүрээ, гэрээслэл, эд хөрөнгө, өр, гэрлэлтийн эд хөрөнгийн горим, аль хэдийн гарсан шүүхийн шийдвэр, гадаад элементээс хамаарч хэрэглэх хууль, журам, үр дүн өөр байж болно. Өвөөс татгалзах, татвар мэдүүлэх зэрэг хугацааг тооцох, эд хөрөнгө захиран зарцуулахаас өмнө хамгийн шинэ албан ёсны материал, тухайн нөхцөлийг шалгана уу.
Өмгөөлөгч Wei Tseng (曾雋崴)
Асуулт хариулт
- Гэрээслэл байхгүй, өв залгамжлагч нь зөвхөн эхнэр, нөхөр, хоёр хүүхэд бол өв залгамжлах хувь хэрхэн хуваагдах вэ?
- Тайванийн Иргэний хуулийн (民法) 1138, 1144 дүгээр зүйлийн дагуу эхнэр, нөхөр тухайн дарааллын өв залгамжлагчтай хамтран өвлөнө. Шууд удмын үр хойч хуулийн өв залгамжлалын (繼承) эхний ээлж юм. Хүчин төгөлдөр гэрээслэл (遺囑) байхгүй, холбогдох өв залгамжлагч зөвхөн эхнэр, нөхөр, хоёр хүүхэд бөгөөд өвөөс татгалзах (拋棄繼承), өвлөх эрхээ алдах (喪失繼承權), төлөөлөн өв залгамжлах (代位繼承) эсвэл дүгнэлтийг өөрчлөх бусад нөхцөл байхгүй бол гурав нь ерөнхийдөө тус бүр 1/3-аар өвлөнө. Энэ нь журмыг тайлбарлах таамаглал бөгөөд тодорхой өв залгамжлалын хэргийн дүгнэлт биш.
- Эхнэр, нөхрийн үлдэгдэл эд хөрөнгийг хуваах нэхэмжлэх эрх өв залгамжлах хувьтай ижил эрх үү?
- Үгүй. Тайванийн Иргэний хуулийн (民法) 1030-1 дүгээр зүйлийн дагуу эхнэр, нөхрийн үлдэгдэл эд хөрөнгийн зөрүүг хуваах нэхэмжлэх эрх (剩餘財產差額分配) нь хуулийн нөхцөл хангагдсан үед эхнэр, нөхөр тусад нь нэхэмжилж болох эрх бөгөөд өв залгамжлах хувиас ялгаж тооцох ёстой. Гэрлэлтийн үед авсан бүх эд хөрөнгө автоматаар тооцоонд орохгүй, амьд үлдсэн эхнэр, нөхөр өвийн талыг заавал авахгүй. Эд хөрөнгийн горим, тус бүрийн авах үндэслэл, цаг, өр, хуулийн хасах зүйлийг шалгасны дараа тус бүрээр үнэлэх ёстой.
- Эцэг эхийн нэг нь нас барахад амьд үлдсэн эцэг эхийн эрх, үүрэг хэрхэн үргэлжлэх вэ?
- Тайванийн Иргэний хуулийн (民法) 1089 дүгээр зүйлийн дагуу эцэг эхийн нэг нь насанд хүрээгүй хүүхдийн эрх, үүргийг хэрэгжүүлж чадахгүй бол нөгөө нь ерөнхийдөө хэрэгжүүлнэ. Иймд амьд үлдсэн эцэг эх эцэг эхийн эрхээ (親權) хадгалж, үүнтэй зөрчилдөх шүүхийн шийдвэр байхгүй бол тэр эцэг эх ерөнхийдөө эцэг эхийн эрх, үүргийг үргэлжлүүлэн хэрэгжүүлнэ. Гэхдээ аль хэдийн гарсан шийдвэр, эцэг эхийн эрхийг хязгаарлах, түдгэлзүүлэх шалтгаан, гадаад элемент, хүүхдийн дээд ашиг сонирхол зэрэг тодорхой нөхцөлөөр шүүхийн оролцоо хэрэгтэй болно.
- Амьд үлдсэн эцэг эх насанд хүрээгүй хүүхдийн өвөлсөн эд хөрөнгийг чөлөөтэй ашиглаж болох уу?
- Үгүй. Тайванийн Иргэний хуулийн (民法) 1087, 1088 дугаар зүйлийн дагуу насанд хүрээгүй хүн өвөөр авсан эд хөрөнгө нь хүүхдийн тусгай өмч (特有財產) бөгөөд эцэг эх эсвэл асран хамгаалагч түүний бодит өмчлөгч болохгүй. Удирдах, ашиглах, орлого авах, хуулийн төлөөлөл, захиран зарцуулах нь хүүхдийн ашигт зориулагдах ёстой; ашиг сонирхлын зөрчил, чухал захиран зарцуулалтад тусгай төлөөлөгч (特別代理人) томилох эсвэл шүүхийн оролцоо гарна. Эцэг эх хүүхдийн өвийг хязгааргүйгээр дангаар ашиглаж болно гэж үзэж болохгүй.



