Có giấy chứng sinh rồi thì con đã có hộ tịch Đài Loan và giấy tờ Việt Nam chưa? Giấy chứng sinh ghi ngày, nơi sinh và thông tin cha mẹ; còn việc đăng ký khai sinh và hộ tịch vẫn phải làm theo quốc tịch, quan hệ cha mẹ–con và tình trạng hộ tịch của gia đình. Muốn đưa con đi lại, hộ chiếu cũng phải chuẩn bị riêng.
Trong bài này, hộ tịch Đài Loan là việc đăng ký trong hệ thống hộ tịch, hộ khẩu của Đài Loan (戶籍). Có giấy khai sinh Việt Nam chưa có nghĩa là con đã được đăng ký trong hệ thống này.
Quốc tịch được xác định từ điều kiện nào?
Điều 2 Luật Quốc tịch Đài Loan quy định con có quốc tịch Trung Hoa Dân Quốc (bài này gọi chung là quốc tịch Đài Loan) nếu cha hoặc mẹ có quốc tịch này vào thời điểm con sinh ra. Sinh tại Đài Loan không có nghĩa là trẻ nào cũng tự động có quốc tịch Đài Loan. Quốc tịch của cha mẹ và quan hệ cha mẹ–con phải được chứng minh; khi cha mẹ chưa kết hôn hoặc cần làm thủ tục nhận con, thời điểm xác lập quan hệ pháp lý rất quan trọng.
Về phía Việt Nam, bài hướng dẫn trên Cổng Thông tin điện tử Chính phủ về Nghị định 191/2025/NĐ-CP giải thích trường hợp cha hoặc mẹ là công dân Việt Nam, người kia là công dân nước ngoài. Trẻ có quốc tịch Việt Nam nếu cha mẹ thỏa thuận chọn quốc tịch Việt Nam khi đăng ký khai sinh. Nếu trẻ sinh tại Việt Nam và cha mẹ không thỏa thuận được về quốc tịch khi đăng ký, trẻ có quốc tịch Việt Nam; cha hoặc mẹ cần nộp bản cam đoan theo quy định.
Đối với trẻ đã được đăng ký khai sinh tại cơ quan có thẩm quyền của nước ngoài và có quốc tịch nước ngoài, trẻ có quốc tịch Việt Nam nếu cha mẹ thỏa thuận chọn quốc tịch Việt Nam khi ghi chú khai sinh. Việc giữ quốc tịch nước ngoài phải phù hợp với pháp luật nước đó, và cha mẹ phải nộp bản cam đoan theo quy định. Vì vậy, hồ sơ khai sinh đã đăng ký ở nước ngoài cần thể hiện quốc tịch hiện tại của con để cơ quan Việt Nam giải quyết việc ghi chú khai sinh và lựa chọn quốc tịch đúng điều kiện.
Nếu sinh tại Đài Loan
Tên cha mẹ trên giấy chứng sinh cần khớp với hộ chiếu và giấy tờ hộ tịch của họ. Ngày, giờ và nơi sinh của con cũng phải thống nhất giữa giấy chứng sinh và các giấy tờ đã cấp cho con. Với trẻ sinh tại Đài Loan có cha hoặc mẹ là công dân Đài Loan và đủ điều kiện đăng ký khai sinh, gia đình dùng giấy chứng sinh để đăng ký tại cơ quan hộ chính. Bệnh viện cấp giấy chứng sinh chưa có nghĩa là thủ tục đăng ký đã xong. Hướng dẫn của cơ quan hộ chính Đài Loan phân biệt đăng ký khai sinh trong nước với các trường hợp đăng ký hộ tịch lần đầu; hộ tịch của cha mẹ và tình trạng pháp lý của con quyết định cách xử lý.
Phía Việt Nam có thủ tục ghi chú khai sinh đã đăng ký ở nước ngoài trên Cổng Dịch vụ công Quốc gia. Cơ quan đại diện Việt Nam phụ trách nơi cha mẹ cư trú hoặc nơi trẻ sinh ra tiếp nhận thủ tục này theo thẩm quyền. Khi liên hệ cơ quan đại diện Việt Nam phụ trách địa bàn Đài Loan (Văn phòng Kinh tế và Văn hóa Việt Nam tại Đài Bắc), bạn nên cho biết con đã được đăng ký khai sinh ở đâu và hiện có quốc tịch nào để xác định cần ghi chú khai sinh hay đăng ký khai sinh mới. Giấy chứng sinh hay hồ sơ hộ tịch Đài Loan không cho biết việc đăng ký hoặc ghi chú khai sinh tại cơ quan Việt Nam đã xong hay chưa.
Nếu sinh tại Việt Nam rồi đến Đài Loan
Hướng dẫn của Sở Di dân Đài Loan dành cho công dân chưa có hộ tịch xin định cư nêu các trường hợp con sinh ở nước ngoài được xin định cư khi, vào thời điểm con sinh ra, cha hoặc mẹ là công dân đang cư trú và có hộ tịch tại Đài Loan. Tuổi của con và việc con nhập cảnh bằng hộ chiếu nước ngoài hay hộ chiếu Trung Hoa Dân Quốc cũng ảnh hưởng đến thủ tục. Nếu cha mẹ không đáp ứng điều kiện về cư trú và hộ tịch nêu trên, gia đình phải xem quy định xin định cư khác có áp dụng cho con hay không.
Theo hướng dẫn này, với trẻ sinh ở nước ngoài đáp ứng các điều kiện về cha mẹ, tuổi và hộ chiếu vừa nêu, gia đình có thể xin định cư mà không cần chờ đủ một thời hạn cư trú tại Đài Loan trước. Sau khi được cấp giấy định cư, gia đình đăng ký hộ tịch lần đầu cho con tại cơ quan hộ chính. Giấy tờ lập tại Việt Nam phải được cơ quan đại diện Đài Loan xác nhận (hợp pháp hóa); Sở Di dân có thể yêu cầu nộp kèm bản dịch tiếng Hoa đã được cơ quan đại diện xác nhận hoặc được công chứng viên tại Đài Loan chứng nhận.
Điểm 7 trong hướng dẫn của Sở Di dân quy định phải đăng ký hộ tịch lần đầu trong thời hạn 30 ngày, tính từ ngày kế tiếp ngày cấp giấy định cư hoặc giấy đăng ký nhập cảnh. Sau khi đăng ký, lần xuất cảnh đầu tiên phải dùng hộ chiếu Trung Hoa Dân Quốc có số định danh được cấp. Vì vậy, gia đình cần chuẩn bị hộ chiếu này trước lần đầu con xuất cảnh sau khi đăng ký hộ tịch.
Hộ tịch của con quyết định hồ sơ hộ chiếu
Hướng dẫn BOCA về xác nhận nhân thân khi xin hộ chiếu lần đầu dành cho người đã có hộ tịch tại Đài Loan. Trẻ chưa đủ 14 tuổi, chưa có thẻ căn cước có thể dùng giấy tờ hộ tịch theo yêu cầu; người chưa thành niên còn cần giấy tờ liên quan đến người đại diện theo pháp luật. Với trẻ có quốc tịch Đài Loan nhưng chưa đăng ký hộ tịch, gia đình làm thủ tục xin hộ chiếu Trung Hoa Dân Quốc dành cho công dân chưa có hộ tịch. Hướng dẫn xác nhận nhân thân dành cho người đã có hộ tịch không áp dụng nguyên vẹn cho trường hợp này.
Nếu cần giải quyết trước vấn đề hôn nhân hoặc quan hệ cha mẹ–con, hãy xem thêm đăng ký kết hôn Việt–Đài.
Liên hệ về đăng ký tại Đài Loan
Luật sư 曾雋崴 (Wei Tseng) của Hovering International Law Firm tư vấn các vấn đề pháp lý Đài Loan. Bạn có thể gửi mô tả ngắn về nơi sinh của con, quốc tịch và hộ tịch của cha mẹ khi con sinh ra, tình trạng hôn nhân hoặc việc nhận con và giấy tờ của trẻ tới wei@hoveringlaw.com.tw. Hồ sơ nhạy cảm nên được gửi theo cách văn phòng hướng dẫn. Địa chỉ Đài Bắc: 103 臺北市大同區承德路一段35號7樓之2 (7F-2, No. 35, Sec. 1, Chengde Rd., Datong Dist., Taipei City 103).
Các nguồn pháp lý trích dẫn trong bài được kiểm tra ngày 27 tháng 9 năm 2026. Yêu cầu nộp hồ sơ cần đối chiếu với cơ quan tiếp nhận.
Câu hỏi thường gặp
- Sinh ở Đài Loan là chắc chắn có quốc tịch Đài Loan không?
- Không. Luật Quốc tịch Đài Loan có quy định về cha hoặc mẹ là công dân Trung Hoa Dân Quốc tại thời điểm sinh và các trường hợp luật định khác. Chỉ nơi sinh không tạo quốc tịch cho mọi trẻ.
- Một người là công dân Việt Nam thì con luôn tự động có quốc tịch Việt Nam sao?
- Không nên kết luận như vậy cho mọi trường hợp có cha hoặc mẹ là người nước ngoài. Cha mẹ phải kiểm tra thỏa thuận lựa chọn quốc tịch và trường hợp ghi chú khai sinh ở nước ngoài. Nếu trẻ sinh tại Việt Nam và cha mẹ không thỏa thuận được khi khai sinh, trẻ có quốc tịch Việt Nam; cần bản cam đoan theo quy định.
- Sinh tại Việt Nam rồi sang Đài Loan có thể đăng ký hộ tịch ngay không?
- Cần kiểm tra với Sở Di dân Đài Loan xem trẻ thuộc diện nào, dựa trên quốc tịch, hộ tịch của cha mẹ lúc sinh và giấy tờ nhập cảnh. Trẻ đủ điều kiện có thể làm thủ tục định cư rồi đăng ký hộ tịch lần đầu; không phải trẻ nào cũng làm theo cùng một trình tự.
Bài viết này cung cấp thông tin chung, không phải là tư vấn pháp lý cho trường hợp cụ thể.
