Tatlong magkakasunod na araw ng hindi makatwirang pagliban sa trabaho, kasabay ng pagkawala ng ugnayan sa employer. Iyon ang kondisyon sa Artikulo 56, talata 1 ng Employment Service Act (就業服務法) bago kailangang ipaalam ng employer ang pagkawala ng isang migranteng manggagawa. May tatlong araw siya pagkatapos para maghain ng nakasulat na ulat sa local labor authority, sa National Immigration Agency (NIA) at sa pulisya.
Sa ulat na iyon nagsisimula ang mga hakbang laban sa permit at sa Alien Resident Certificate (ARC), totoo man o hindi ang laman nito.
Ano ang kasunod ng ulat
Kapag napatunayang umiiral ang kondisyong iyon, o natapos ang employment, binabawi ang work permit (Artikulo 73, item 3). Pagkabawi ng permit, ipinag-uutos ang pag-alis sa Taiwan at hindi na puwedeng magtrabaho roon, maliban kung may ibang itinakda ang batas. Kung tatlong magkakasunod na araw na lumiban nang walang makatwirang dahilan ang manggagawa at nawalan ng ugnayan, puwedeng ipag-utos ng NIA ang pag-alis bago pa bawiin ang permit (Artikulo 74). Kasunod nito ang residence. Kapag nawala ang dahilan ng paninirahan, binabawi ng NIA ang residence permit at kinakansela ang ARC, at puwede nitong ipa-deport ang tao o utusang umalis sa loob ng 10 araw (Immigration Act, Artikulo 31, talata 4 at Artikulo 36, talata 2, item 7).
May mga kalagayang puwedeng payagan ng NIA ang patuloy na paninirahan, gaya ng labor dispute sa employer sa Taiwan na nasa proseso ng litigasyon o aksidente sa trabaho na ginagamot pa (Artikulo 31, talata 4, items 5 at 6). "Puwede" ang salita ng batas, kaya hindi ito garantiya.
Maling ulat at ang karapatang magreklamo
Paano kung hindi totoo ang ulat? Puwedeng magreklamo sa local authority ang manggagawang inulat nang hindi totoo. Kapag napatunayang hindi totoo ang ulat, dapat bawiin ng central authority ang pagbawi sa permit at ang utos na umalis (Artikulo 56, talata 2). Mahalaga ang mga mensahe na may petsa, patunay ng pagpasok sa trabaho at mga papel mula sa ospital kung nagkasakit ka.
Iba ang kaso kung umalis ka dahil hindi ka binabayaran o dahil sa pananakit. Ang factory worker o caregiver ay hindi puwedeng magpalit ng employer o trabaho maliban sa mga kalagayan sa Artikulo 59 at kapag inaprubahan ng MOL (Artikulo 53, talata 4). Kasama sa Artikulo 59, talata 1, items 3 at 4 ang kontratang natapos dahil sa hindi pagbabayad ng sahod at iba pang dahilang hindi kasalanan ng manggagawa. Mas maluwag pa ang patakaran kapag may pananakit, na ipinaliwanag sa artikulo tungkol sa caregiver. Hindi paraan ng paglipat ang basta pag-alis.
Multa, entry ban at detention
Multang NT$10,000 hanggang NT$50,000 ang parusa sa overstay (Immigration Act, Artikulo 74-1, talata 2); puwede itong bawasan o alisin sa mga espesyal na kalagayan na aprubado ng awtoridad. Puwede ring pagbawalan ng NIA na makapasok muli ang dating nag-overstay o nagtrabaho nang ilegal; mula sa araw pagkatapos ng pag-alis, hindi bababa sa isang taon at hindi hihigit sa pitong taon ang ban (Artikulo 18). Ang pagtatrabaho nang walang permit na inaplayan ng employer ay may multang NT$30,000 hanggang NT$150,000, at ipinag-uutos ang pag-alis at ang pagbabawal na magtrabaho roon muli (ESA Artikulo 43 at 68).
Hindi awtomatiko ang detention. Puwedeng pansamantalang ikulong ng NIA ang taong ide-deport nang hanggang 15 araw, kung mahirap siyang maipa-deport nang hindi ikinukulong at may isa sa tatlong kalagayan: walang travel document, may batayang maniwalang magtatago o ayaw umalis, o hinahanap ng ibang gobyerno. Kailangan munang bigyan siya ng pagkakataong magsalita (Artikulo 38). Puwedeng hindi ikulong ang batang wala pang 12 taon, ang buntis na limang buwan o higit pa at ang ilang may sakit o kapansanan (Artikulo 38-1). Para ipagpatuloy ang detention lampas sa 15 araw, kailangang humingi ang NIA ng utos ng hukuman (Artikulo 38-4). May parusa rin ang magtago ng overstayer para gumawa ng labag sa batas na gawain: multang NT$60,000 hanggang NT$300,000 (Artikulo 74-1, talata 3).
Pagsuko bago mahuli
Mula 1 Oktubre 2025, Artikulo 3, item 7 ng standard sa Artikulo 74-1 ay nagpapahintulot sa Ministry of the Interior na bawasan ng kalahati ang multa ng overstayer na kusang haharap sa NIA o sa iba pang awtoridad na nagpapatupad ng batas (治安機關) bago mahuli, magsasabing handa siyang sumunod sa pag-aayos ng pag-alis at magbabayad sa takdang panahon (paliwanag ng NIA). Hindi ito para sa mga puwedeng mag-aplay muli ng residence sa ilalim ng Artikulo 15, talata 2 o Artikulo 31, talata 3 ng Immigration Act. Binabawi ang pagbabawas, at binabayaran ang pagkakaiba, kapag hindi nagbayad sa takdang panahon, hindi nakipagtulungan sa pagkuha ng travel document pauwi o hindi umalis sa itinakdang petsa.
Maaari ring hindi na patawan ng parusa ang overstayer sa ilang kalagayan: biktima ng human trafficking na na-overstay dahil dito; nagsumite ng kongkretong ebidensiya sa pag-uulat na humantong sa pagkakatuklas ng paglabag sa Artikulo 44, 45 o 57, items 1–2 ng Employment Service Act, o ng pagtatago ng overstayer para isangkot siya sa labag sa batas na gawain (Artikulo 74-1, talata 3 ng Immigration Act); o na-overstay dahil sa kalamidad, epidemya, malaking aksidente, torture, malupit o hindi makataong pagtrato o iba pang hindi maiiwasang pangyayari, kung may patunay (Artikulo 4). "Puwede" ang salita ng standard, kaya hindi ito garantiya. Hiwalay na desisyon ng NIA ang entry ban at detention. Ang mga usapin sa Pilipinas, gaya ng recruitment agency o mga papel ng OFW, ay saklaw ng batas at tanggapan doon.
Para sa pagsusuri ayon sa batas ng Taiwan, magpadala ng email sa wei@hoveringlaw.com.tw o gamitin ang contact page. Sa English, Chinese, Japanese o Korean isinasagawa ang konsultasyon, at pag-uusapan muna ang wika; hindi pangako ng konsultasyon sa Filipino ang artikulong ito. Para sa unang email, maikling buod lang, ang pangalan ng employer at ng broker para sa conflict check, ang koneksiyon mo sa Taiwan at anumang deadline o abisong natanggap. Huwag munang ilakip ang kopya ng passport o ARC, bank details o buong orihinal na dokumento. Hindi lumilikha ng lawyer–client relationship ang email.
Mga Sanggunian
Sinuri noong 24 Oktubre 2026.
- Employment Service Act (就業服務法), Artikulo 43, 44, 45, 53, 56, 57, 59, 68, 73 at 74.
- Immigration Act (入出國及移民法), Artikulo 18, 31, 36, 38, 38-1, 38-4 at 74-1.
- Regulations Governing the Recognition and Reduction Standards of Special Reasons in Article 74-1 of the Immigration Act (入出國及移民法第七十四條之一特殊事由之認定及減免處罰標準), Artikulo 3 at 4 (binago noong 1 Oktubre 2025).
- National Immigration Agency, abiso sa pagbabago ng Artikulo 3, may bisa mula 1 Oktubre 2025.
Mga madalas itanong
- Ini-report akong nawawala ng employer pero hindi iyon totoo. May magagawa ba ako?
- Oo. Ayon sa Artikulo 56, talata 2 ng Employment Service Act, puwedeng magreklamo sa local labor authority ang manggagawang inulat nang hindi totoo na tatlong magkakasunod na araw siyang lumiban nang walang makatwirang dahilan at nawalan ng ugnayan. Kapag napatunayang hindi totoo ang ulat, dapat bawiin ng central authority ang pagbawi sa permit at ang utos na umalis. Itago ang mga mensahe, petsa at patunay kung nasaan ka at kung bakit hindi ka nakapasok.
- Kung lumapit ako sa awtoridad bago ako mahuli, wala na bang multa?
- Hindi awtomatiko. Ang overstay ay may multang NT$10,000 hanggang NT$50,000 sa ilalim ng Immigration Act. Ayon sa Artikulo 3 ng standard sa Artikulo 74-1, puwedeng bawasan ng kalahati ng Ministry of the Interior ang multa kung kusa kang haharap sa NIA o sa iba pang awtoridad na nagpapatupad ng batas bago mahuli, sasang-ayong ayusin ang pag-alis at magbabayad sa takdang panahon. Hindi ito para sa mga puwedeng mag-aplay muli ng residence sa ilalim ng Artikulo 15, talata 2 o Artikulo 31, talata 3 ng Immigration Act. May hiwalay na desisyon pa rin ang NIA tungkol sa entry ban at detention.
- Puwede ba akong magtrabaho sa iba habang inaayos ang sitwasyon ko?
- Hindi nang walang permit na inaplayan ng employer. Ang pagtatrabaho nang walang permit ay may multang NT$30,000 hanggang NT$150,000, at ipinag-uutos ang pag-alis sa Taiwan at ang pagbabawal na magtrabaho roon muli, ayon sa Artikulo 43 at 68 ng Employment Service Act. May sariling parusa rin ang employer na kumuha sa iyo.
Ang artikulong ito ay nagbibigay ng pangkalahatang impormasyon at hindi ito legal na payo para sa isang partikular na kaso.
